Presentis monimento cyrographi presentium memorie futurorumque notitie, nos monachi beati Martini Maioris monasterii tradere curavimus qualiter controversia inter nos et dominum Guidonem de Valle propter consuetudines burgi nostri et vineas domine Hersendis et etiam ipsius Hersendis burgum diutius agitata, hac tandem pacis compositione sopita quieverit. Dominus siquidem Guido de Valle post multas vexationes fratribus nostris apud Vallem commorantibus illatas, post longum interdictum in personam ipsius et totam terram suam a domino Guillelmo, venerabili Cenomanensi episcopo, ex precepto domini pape promulgatum, tandem optimatum suorum usus saniori consilio duos arpennos vinearum et dimidium predicte Hersendis nobis quiete dimisit, ita quod nemo deinceps easdem vineas absque assensu et precepto abbatis et capituli Maioris monasterii possideat. Sed si quis, quod absit, super predictis vineis monachos iniuriari presumeret, partem monachorum quibuscumque modis posset dominus Guido manuteneret. De vinea Garini Popardi eamdem investituram, quam ipse Garinus vivens habuerat, nobis concessit. Preterea quicumque in burgo nostro costumas nobis pertinentes ab ortu diei dominice usque ad ortum diei veneris fecerit, ubicumque iacuerit, nostre erunt. Costumas diei veneris quas antea dominus Guido a meridie habebat, in pacis huius federatione per diem integrum ei habere concessimus. Quod si burgensis noster casu aliquo sub dominio prenominati domini Guidonis refugium vel mansionem habuerit, de vino suo in burgo nostro reservato ex integro botagium habebimus, eadem lege domino Guidoni de hominibus suis custodita. Si vero burgensis domini Guidonis in burgo nostro vinum suum habuerit, botagium inde non habebimus. Similiter si homo noster sub dominio prefati Guidonis vinum suum reposuerit, sicut et in burgo nostro botagium ibidem accipiemus. De cetero quascumque consuetudines vel eleemosynas ab antecessoribus suis tam in feriis quam in hominibus nostris in tota terra sua per nullum vicarium suum vel per quemlibet alium ministrum suum, sed tantummodo per monachum nostrum, nisi forte, quod absit, monachus rectum facere diffugeret, iusticiandis, et de bosco suo viridi et sicco ad edificandum, ad coquendum, ad calefaciendum, postremo ad omnia necessaria sua tam monachis quam clericis et laicis hominibus nostrorum per totam terram suam nobis concesso; de pedagio etiam rerum nostrarum cuiuscumque generis sint per terram suam transeuntium non accipiendo hactenus habueramus, in perpetuum nobis habere libere et quiete concessit. Si quis autem cuiuscumque conditionis sit hominum domini Guidonis quamlibet elemosynam nobis conferre voluerit, salvo iure et servicio suo, nihilominus nobis gratanter habere firmavit. Nos vero querelam quam de burgo Hersendis et dimidio arpenno vinee in loco hortorum, hominibus ibidem habitantibus tradito, et de domo ac vineis Iohannis Chyperon, postremo omnes alias querelas quas adversus dominum Guidonem tunc temporis habebamus, per hanc pacis compositionem pacifice dimisimus. Ut igitur haec concordia perpetui muniminis in posterum robur obtineat, presens inde cyrographum fieri et utramque partem tam nostro quam domini Guidonis sigillo corroborari precepimus eorumque nomina qui concordiae interfuerunt subter scribere curavimus: domnus abbas Garnerius in cuius presentia hec concordia firmata fuit; Bermundus, prior; Rainaldus, baiulus; Robertus, notarius; Ranulfus, prior Moritonii; Willelmus, prior de Vitreiaco; Willelmus, prior de Gahart; Hubertus, prior de Valle; Daniel et Gaufridus, monachi; Lisiardus, decanus; Petrus de Sancto Audoeno, capellanus domni abbatis; Guihomardus capellanus domni Guidonis, Ruallanus cancellarius domni Guidonis], [Hamo de Grenos et Iohannes, presbyteri]. Ex parte domini Guidonis Hamo, frater suus, qui hanc concordiam concessit; Iuhellus de Meduana; Hamelinus, filius eius; Garinus de Sancto Bertevino; Adelardus Francus; Hugo de Coceio; Mabo de Bor; Herbertus, frater suus; Vivianus Infans; Gaufridus Adam. De famulis domini Guidonis Vaslinus, Willelmus coquus, [Willelmus de Capella, Robertus prepositus Guidonis], [Paganus Seignore, Iohannes de Gena]. De famulis domni abbatis Stephanus, Lisiardus, etc. De burgensibus Sancti Martini de Valle Hugo, prepositus; Hugo Gautart, etc. Actum apud Lavallem ab incarnatione Domini anno Mo Co Lo.